Moje róże – moja pasja

Donauprinzessin

Jest to ciemno czerwona floribunda Reinharda  Noacka z roku 1994. Kwiaty prawie pełne, zbudowane z około 30 płatków o średnicy6-7cm bez zapachu, zgrupowane są po 4-5szt na pędzie. Nadaje się zarówno n a kwiat cięty jak i  jako roślina rabatowa.

Fotografia – przez uprzejmość Pani Kamila Slązkiewicz Europa Rosarium Sangerhausen .

Krzew wysokości do 90cm, liscie jasno zielone, błyszczące. Może być uprawiana w cieniu Mrozoodporność 6 strefa usda.

Pochodzenie: Nieujawnione. Fotografia: Dorota Blicharz Europa Rosarium Sangerhausen 2009, oraz Marian Sołtys w Volksgarten Wiedeń 2011.

Crimson Conquest

Fotografia: Dorota Blicharz Europa Rosarium Sangerhausen 2009.

Mieszaniec herbatni, klimber, wyselekcjonowany w firmie chaplin Bros w USA w roku 1931 w innego mieszańca herbatniego Aleksandra Dicksona z 1914 roku, o nieco dziwnej nazwie Red Letter Day. Kwiaty purpurowo czerwone , półpełne o pofałdowanych płatkach o średnicy do 9cm, nie pachnie.

Krzew o bujnym wzroście i pędach dorastających do 5m długości. Dotyczy to oczywiście sprzyjających warunków klimatycznych gdyż jej mrozoodporność to max 6 strefa usda. Liście szaro zielone , matowe.

fotografie – U. Trętowska rosarium Uetersen 2012.

Pochodzenie: Sport od Red Letter Day. Określenie Red Letter Day sięga czasów średniowiecznych a pochodzi od średniowieczych kalendarzy kościelnych, gdy to ważniejsze dni iluminowano czerwonym barwnikiem. Usankcjonował to Sobór Nicejski z 325 roku, który nakazał drukowanie dni świątecznych kolorem czerwonym. W Anglii na czerwono zaczęto zaznaczać święta oficjale jak np dzień urodzin monarchy. w te dni sędziowie nakładali czerwone togi a profesorowie uniwersyteccy zwykle noszący się na czarno też mogli włożyć purpurowe szaty.

Lady Sackville – Night

Mieszaniec herbatni Samuela McGredy II z roku 1921,  inaczej zwana Night. Kwiaty niecałkowicie wypełnione, po rozwinięciu się przybierają formę nieco bezkształtnego pędzelka, choć rozwijają się z długiego bardzo kształtnego pąka -  ciemno czerwone  z nieco buraczkowym odcieniem. Charakteryzują się bardzo mocnym zapachem w typie róż damasceńskich.

Krzew wysokości do 1m, o nieco krzaczkowatym pokroju, nieprzypominającym typowych mieszańców herbatnich. Liście ciemno zielone, błyszczące. dobra odporność na choroby. Mrozoodporność 6 strefa usda. W tym czasie, gdy to się pojawiła, była niewątpliwie najciemniejszą za znanych wówczas róż, detronizując dotychczas tak  uznawaną  Prince Camille de Rohan. Obecnie już nie jest dostępna, przynajmniej ja nie spotkałem jej w ofercie żadnej ze szkółek.

Pochodzenie: Nieznane.

Vita Sackville /1892-1962/ angielska pisarka i ogrodnik. Członek założyciel National Trust. Znana była również  ze swoich związków z kobietami, m.in. Wiginią Woolf. W roku 1914 wyszła za mąż za dyplomatę Harolda Nicholsona. Jej małżeństwo było niekonwencjonalne, gdyż Nicholson był homoseksualistą, ona preferowała związki z kobietami , m. in. Wirginią Woolf, a jednocześnie mieli syna Nigela, który to w książce “Portret małżeństwa” ,opisał ten związek.  W 1930 roku kupili praktycznie opuszczony elżbietański dwór i ogród Sissinghurst, który to zespół doprowadziła do świetności z pomocą Edwina Luytensa- tego z którym współpracowała Gertrude Jekyll. Nie była zawodowym ogrodnikiem, do wszystkiego dochodziła metodą prób i błędów. Stworzyli ogród, który zapewnia nam poczucie prywatności i imtymności. Zostało to osiągnięte poprzez podzielenie ogrodu na szereg zróżnicowanych wnętrz na przykład słynny White Garden, Rose Garden, Orchard, Cottage Garden. W sztuce ogrodowej kierowała sie pewnymi zasadami: przede wszystkim brak rutyny. Dalej, nie może być zbyt wielkiego porządku w ogrodzie a więc dopuszczała samosiewki, oraz mieszanie sie kwiatów dzikich z uprawnymi. Wreszcie po trzecie, ogród musi mieć plan architektoniczny, ramy, stały szkielet oraz sezonowy/roczny/ plan kolorystyczny. Zapewne największym jej osiągnięciem jako ogrodnika, było zaproponowanie jednolitych kolorystycznie rabat a zwłaszcza rabaty białej, którą to komponowała od dłuższego czasu wypróbowując różnorodne zestawienia roślin z uwzględnieniem ich kolorystyki, masy, wysokości. Dziś ogrody Sissighurts są uznane jako uosobienie współczesnej, brytyjskiej tradycji ogrodnictwa, oaza spokoju i piękna.

“Pokój bez kwiatów jest, według mojego sposobu myślenia, pokojem bez duszy, wystarczy jeden samotny wazon  kwiatów by wypełnić go życiem…” Vita Sackville – West.

Fotografie róży: Marian Sołtys Europa Rosarium Sangerhausen.Fotografia  Vity pochodzi ze strony: bloomsbury.denise-randle.co.uk, natomiast widok ogrodów Sissinghurt ze strony greatbritishgarden.

Black Magic

Jest to pochodzący z roku 1995, mieszaniec herbatni hodowli Hansa Jurgena Eversa.

Kwiaty o średnicy 11-12cm, bardzo ciemno czerwone z “buraczkowo fioletowymi odcieniami.Kwiaty są dobrze wypełnione około 40 płatkami o ledwo wyczuwalnym , słodkim zapachu. Dobra do szklarni na kwiat cięty. W ciągu sezonu potrafi wytworzyć ponad 20 pędów kwiatowych. Miejscowy szkółkarz bardzo mi ją zachwalał usiłując namówić mnie do zakupu tej odmiany, ale z jakichś , niewyjaśnionych przyczyn odmawiałem. Po czym, również nie wiadomo dlaczego kupiłem ją w jakimś sklepie ogrodniczym w Lublinie. Czarna magia.

Roślina o niezwykłym wigorze, przyrosty jej pędów w ciągu jednego sezonu, w dobrych warunkach, mogą przekroczyć 2m długości. Liście  w początkowej fazie rozwoju brązowe, potem ciemno zielone, błyszczące. Mrozoodporność wg. HMF 7 strefa usda.

Pochodzenie: Red Velvet x Cora Marie . Fotografie: Marian Sołtys. Nr1 Wystawa róż Końskowola 2009 , nr2 Sangerhausen 2009, dalej Jan Wiązowski Końskowola 2010 i Dorota Blicharz Sangerhausen 2009. Nadto przez uprzejmość Elena Phestemska.

Wenzel Geschwind

Fotografie: Małgorzata Kralka w szkółce Pelcovi,oraz Marian Sołtys w rosarium Borova Hora 2011.

Mieszaniec herbatni hodowli Rudolfa Geschwinda z roku 1902. Kwiaty rozetowej budowy, średnicy 9 cm, zbudowane z około 25 – 40 płatków o pięknej, głębokiej czerwieni, która nie zmienia się nawet w najostrzejszym słońcu. Odporna na brak wody w glebie. Odmiana niedoceniana przez rosomanes. Sam hodowca oceniając jej walory dopuszczał taką możliwośc, że jest to odmiana wartościowsza od Gruss an Tepliz.

Zapach – umiarkowany.

Fotografie – Marian Sołtys w ogrodzie pani Małgorzaty Kralki 2012.

Krzew wysokości około 100cm, mrozoodporność 6 strefa usda.

Liście jasno zielone, matowe.

W książce Pana Frantiska Glvaca – “Kralovna kvetin od minulosti do dnesku”, na stronie 18 znajdziemy zacytowany  interesujący i zarazem zabawny spor jaki toczył  Rudolf Geschwind na łamach Rosenzeitung w roku 1904. Otóż niejaki  H. Ploen odradzał był stanowczo zakup tej róży swoim czytelnikom, na co Geschwind jak lew stanął w jej obronie. Poczytajmy.Krytyka ta ukazała się w Rozenzeitung. tamże Geschwind odpowiada.”W 3 zeszycie na str 34 Rosenzeitung znajduję nieprzyjazną krytykę  mojego, niedawno wyhodowanego mieszańca herbatniego  Wenzel Geschwind. Przez 10 lat testowałem tą odmianę  w moim ogrodzie w Krupinie i przez wielu oceniana była wyżej niż Grusss an Tepliz. Nadto chyba jasne, że byle czego bym swemu stryjowi Wacławowi nie ofiarował.”

Pochodzenie: Princesse de Sagan x Comte de Bobrinski . Wentzel /Wacłav/Geschwind , to stryj  Rudolfa. Jest też forma pnąca,Wenzel Geschwind Cl, wyselekcjonowana przez Max Vogel w roku 1940.

El Toro

Mieszaniec herbatni.

Hodowca -wyhodowany w Kern Rose Nursery z roku 1972 zwana inaczej Uncle Joe .kwiaty ciemno czerwone z pomarańczowo czerwonymi refleksami., bardzo solidnie zbudowane z około 70 płatków, bez zapachu.typowa wystawowa róża, zdobywczyni niezliczonych nagród i wyróżnień na różnego rodzaju pokazach różanych.

Krzew o doskonałym wigorze, w dobrych warunkach może być prowadzony nawet jako klimber.Dobra odporność na choroby grzybowe, może być uprawiany w cieniu. Ta nowość   okazała się strzałem w dziesiątkę. Kwiaty są średniej wielkości.

Pod względem barwy  która jest trwała, przypominają — kiedyś królującą na rynku — odmianę ‘Mercedes’, ale mają bardziej ścięte pąki. ‘El Toro’ wyróżnia się plen­no­ścią (240–280 kwiatów/m2/rok), ma dość krótkie pędy (40–70 cm). Trwałość kwiatów po ścięciu wynosi 12–14 dni.

Pochodzenie: Mirandy x Charles Mallerin .Fotografia; Marian Sołtys wystawa róż Końskowola 2009.  Jan Wiązowski Końskowola 2010, oraz Grzegorz Wróbel święto róży Warszawa 2011.

Courage

Mieszaniec herbatni hodowli Pernile i Mogens Olesen z roku 1997. Kwiaty ciemno czerwone o mocnym zapachu. Ma wyraźną tendencję kwitnienia kiściami kwiatowymi jak floribunda. Ogólnie bardzo podobna do róży Europeana , ale ma większe kwiaty- średnica 8cm- a samo kwitnienie dzieli się na dwa wyraźnie rozdzielone okresy.

Krzew o luźnym, dość nieporządnym pokroju. Liście ciemno zielone, błyszczące o skórzastej teksturze. Dobra odporność na choroby grzybowe.

Pochodzenie; Modern Art x nieujawniona siewka. Nazwa ta miała duże “branie” u hodowców , dlatego możemy się pod imieniem Courage spotkać jeszcze z floribundą Meillanada z roku 1994, oraz mieszańcami herbatnimi : Mallerina z 1941 i McGrediego z roku 1923. Fotografia nr1 Marian Sołtys wystawa róż Końskowola 2009, nr2 Elżbieta Sołtys Sangerhausen 2009, kolejne Jan Wiązowski Wystawa Róż Końskowola 2010.

Ascot

Mieszaniec herbatni. Nostalgiczne.

Hodowca – Jest to dzieło  Hansa Jurgena Eversa z roku 2007.

Kwiaty – o buraczkowym odcieniu czerwieni/fioletowo purpurowe/, kuliste w formie o średnicy ponad 10cm, złożone z ponad 40 płatków. Kwiaty rozwijają się powoli i nawet wówczas gdy są w pełni otwarte zachowują swój uroczy, nienaganny kształt przypominający kulistą czarę. Kwiaty są bardzo trwałe, przez co doskonale nadają się na kwiat cięty do wazonu. Oferowane do sprzedaży w kolekcji róż Nostalgicznych.

Zapach – różnie opisywany w tzw. literaturze. Dla mnie delikatny, przyjemny.

Krzew niewielki, osiąga niewiele więcej jak 1m wysokości a jego kompaktowy, gęsty pokrój sprawia iż doskonale nadaje się do uprawy kontenerowej i do przednich szeregów rabat mieszanych.

Liście -  soczyście zielone, błyszczące o bardzo dobrej odporności na choroby grzybowe. Brak danych co do mrozoodporności, choć czytelniczka , Pani Miszczak która uprawia tę odmianę w warunkach Lubelszczyzny twierdzi, że jej mrozoodporność jest dobra.

Fotografie – ogród różany Monza 2018 .

Fotografia Marian Sołtys wystawa róż Końskowola 2009.Druga natomiast w ogrodzie własnym 2010, Jeżeli kogoś interesuje ta odmiana może ją nabyć np. w szkółce Adama Choduna Rosarium

Norita

Mieszaniec herbatni

Synonimy – Schwartze rose, Selbar, Magia nera – pod tą nazwą rozpowszechniona jest we Włoszech.

Hodowca – autorstwa Maurice Combe z roku 1966.

Kwiaty – Jest to przedstawiciel dość nielicznej grupy bardzo ciemno czerwonych róż, umownie zwanych czarnymi różami. Norita może pochwalić się poza tym dość unikalnym dla mieszańców herbatnich, “buraczkowym” odcieniem czerwieni. Miałem ją przez kilka lat w swojej kolekcji, ale marnie rosła i namiętnie chorowała na czarną plamistość i podobnie jak Sonia po którejś z zim się już nie obudziła.

Gdzieś ze 20 lat temu była bardzo rozpowszechniona wśród lubelskich szkółkarzy, ale ostatnio nie do kupienia. I nagle na wystawie w Końskowoli kogóż to ja widzę! Norita! Kwiaty o średnicy około 10 cm, złożone z 25-30 płatków, mocno pachnące.

Fotografia – Przez uprzejmość Pani Małgorzata Kralka, rosarium Ołomuniec 2013.

Krzew typowy dla mieszańców herbatnich o wysokości do 1m. Roślina o nienadzwyczajnym wigorze i podatna na czarną plamistość. Dla kolekcjonerów i koneserów.

 Fotografie – Marian Sołtys w kolekcji rodziny Barni , Pistoia 2014.

Pochodzenie : Jest to siewka / najprawdopodobniej przypadkowa/ Charles Mallerin . Poulsenowie użyli jej  jako dawcy pyłku przy krzyżówce która dała That’s Jazz. Jej jedynym potomkiem w pierwszym pokoleniu jest  Isabelle  Renaissance z roku 1991. W drugim miniaturowa Real, który z kolei dał mini florę Bordeaux . I tak oto uzyskaliśmy piękny ciąg pokoleniowy intensywnej  dobrej czerwieni. Charles Mallerin – Norita – That’s Jazz – Isabelle Reinassance – Real – Bordeaux . Piękna rodzina!

Fotografia: Marian Sołtys wystawa róż w Końskowoli 2009 oraz w rozarium Pruhonice.

  Fotografia – Pan Jacek Kondratowicz. Bardzo mnie ucieszyła ta fotografia. przedstawia ona różę dokładnie tą jaką przypominam sobie z mojego ogrodu sprzed 30lat. Gdy moja przepadła, widywałem w różnych miejscach Noritę, ale nigdzie nie  miała ona takiego charakterystycznego odcienia, który dziś porównałbym do Tuscany. No i właśnie ta fotografia Pana Jacka przypomniała mi ten charakterystyczny odcień czerwieni. Wnioskuję z tego – poza wszystkim – , że kolorystyka Nority zależna jest też od źródła , a w zasadzie od praźródła pochodzenia zrazu.

Róża ta wyróżnia się faktycznie swoja oryginalnością wśród mieszańców herbatnich a w szczególności pośród współczesnych TH,które ze szlachetnym kształtem charakteryzującym tę rasę nie maja już wiele wspólnego,za to posiadają fachowy pijar jak to się dziś mówi,który atakuje przeciętnego klienta,że oto kupuje coś oryginalnego i niepowtarzalnego. Ale wracając do tematu.  Moja Norita pochodzi ze szkółki Pana B.Wituszyńskiego i została zakupiona na początku lat siedemdziesiątych. Jeżeli gdzieś jest jeszcze dostępna to chyba tylko w amatorskiej hodowli,bo wertując oferty wielu polskich szkółek nigdzie jej nie spotkałem. A szkoda.  W sprzyjających warunkach kwiaty robią wrażenie,pozytywne oczywiście. Pięknie zbudowane, o oryginalnym buraczkowym kolorze, na który nakładają się czarne cienie. Im cieplejsza pogoda tym ciemniejszy odcień czerwieni i do tego aksamitny połysk. Zapach wyraźny,typowo herbaciany. Dodam ze na moich krzewach trafiają się kwiaty o wyrazie spiralnie ułożonych płatkach co podejrzewam świadczy,ze odmiana w dalekich przodkach ma rasę pernetian. To taka mała uwaga dotycząca artykułu o powstawaniu sportów wśród odmian róż. Wydawać by się mogło, że im bardziej skomplikowany rodowód danego mieszańca,tym większe prawdopodobieństwo wystąpienia u niego mutacji. Sam krzew nie jest tak wrażliwy na choroby jak powszechnie się sądzi. Osiąga ok 70 cm wysokości ale nie rozkrzewia się zbyt chętnie. Liście duże,ciemnozielone, skórzaste są wyjątkowo odporne na mączniaka. Nie zauważyłem też aby łatwo ulegał czarnej plamistości. Niestety jest wrażliwa na mokrą pogodę. Zamoczone pąki potrafią w ogóle się nie otworzyć. Jest to odmiana doskonała kwiat cięty.

Jak donosi Informator PTR , w roku 1975 w czasie trwania XVII Ogólnopolskiej Wystawy Róż w Chorzowskim Parku Kultury, zorganizowano konkurs na najpiękniejszą  różę, którą wybierali zwiedzający. Najwięcej głosów, bo 1259  uzyskała róża Wiener Charme. W dalszej kolejności Eifel Tower1242, Casanowa1143, Whisky,  Piccadily , Norita, Elizabeth Harkness, Mazowsze, Interflora i Cherry Brandy.

Adventure

Floribunda/mini flora/, popularnie klasyfikowana jako róża Patio, wywodząca się z przebogatego dorobku Pernile i Mogens Olesen, introdukowana do obrotu handlowego przez firmę Poulsen w roku 2005. Spotykana również pod napuszoną nazwą Adventure Palace. Kwiaty małe, ciemno czerwone, ćwierćrozetowe, nieznacznie pachnące.

Krzew mały w typie róż miniaturowych o zwartym pokroju, dorasta do 60cm wysokości. Ulistnienie obfite, a same liście ciemno zielone, bardzo dekoracyjne. Dobra na rabaty, a zwłaszcza sprawdza się w uprawie kontenerowej.

Pochodzenie: Nieujawnione. Fotografia: Marian Sołtys na wystawie róż Końskowola 2009.