-
Night Song
Róże Bucka.Krzewiasta. Odmiana wyhodowana przez dr Griffitha Buck’a w roku 1984. Kwiaty ciemnoczerwone o 30-35 płatków, bardzo mocno pachnące korzennym zapachem, pojawiają się pojedynczo na długich łodygach jak też i w grupach po kilka.Krzew kompaktowydo 1,2m wysokości o wyprostowanym pokroju, okryty obficie brązowozielonymi liśćmi. Mrozoodporność, wg HMF, 6 grupa usda, wg Chamblees 5 grupa.
Pochodzenie: /Rosali x Music Maker/ x Meisterstuck .Photos courtesy of Mary Buck and the Iowa State University Research Foundation, Inc.
-
Crimson Glory
Mieszaniec herbatni, wyhodowany przez Wilhelma Kordesa w roku 1935. Odegrała ogromną rolę w historii rozwoju róż. Najprawdopodobniej była najdłużej panującą z faworytek w purpurowo czerwonym kolorz z niebywałym damasceńskim zapachem. Peter Harkness mówi, że była nie tyle krokiem , co skokiem naprzód. A ponieważ Kordes urodził się w roku 1918, to można powiedzieć, że wcześnie zaczął i to z wysokiego “C”. Kwiat duży, aksamitno ciemnoczerwony, niecałkowicie wypełniony , rozwija się z długich eleganckich pąków.
Wielu rosomanes uważa, że jest jedną z najlepszych w ogóle czerwonych róż. W każdym bądź razie, ta odmiana, bardziej niż każda inna zbudowała sławę Wilhelma Kordesa
fotografie obok: Elżbieta Kozak.Charakteryzuje się mocnym zapachem róż damasceńskich. Jest pierwszą laureatką James Alexander Gamble Rose Fragrance Award (ARS), za rok 1961. Nagrody ustanowionej dla twórców róż o najlepszym zapachu. I dziś oglądanie jej daje nam ogromną satysfakcję a jakąż sensacją musiała być w roku 1935!
Uważana wówczas była za kamień milowy w rozwoju hodowli róż. Nic dziwnego więc, że prawie wszyscy hodowcy zaanektowali ją do swoich programów hodowlanych. National Rose Society, poprosiło swoich czytelników o wymienienie ich zdaniem najbardziej udanych róż w mijającym roku. Statystyki takie pojawiają się co roku od roku 1909. W roku 1948 Crimson Glory wygrała to zestawienie w każdej kategorii – najlepsza róża wystawowa, najlepsza róża ogrodowa, najlepsza róża podwójna. Nieważne gdzie rosły róże, od Europy po Nową Zelandię, “Crimson Glory “stała się jednym wielkim faworytem. Jednak jej upadek nastąpił tak nagle jak błyskawicznie się rozwinęła jej kariera, a to ze względu na rosnącą odpowiedzialność za mączniaka. Nie tylko, zaczęli ją wypierać z rynku jej potomkowie, znacznie od niej lepiej się prezentujący jak na ten przykład Ena Harkness. I tak , choć czas jej chwały minął to pozostawiła po sobie całe zastępy niezwykle udanych potomków.
fotografie obok pochodzą z rosarium Baden k. Wiednia.Przez około 15 lat uważana była za najlepszą czerwoną różę, dopóki w 1950 roku nie została zastąpiona przez swojego potomka, wspomnianą już różę Ena Harkness. Inne bardziej znane kreacje, gdzie Crimson Glory był rodzicem, to przykładowo: Charlotte Armstrong, Cuthbert Grant -słynna mrozoodporna róża z serii parkland Marshalla z roku 1967,Curly Pink -Mieszaniec herbatni Brownell Family z roku 1948.
Samuel McGredy IV, tak o niej pisze: Crimson Glory od Kordesa, była najlepszą czerwona różą przez bardzo długi okres czasu. Ona, i Etoille de Hollande były najlepszymi i najulubieńszymi różami mojej młodości. Crimson Glory miał wspaniały zapach. znajdziemy tę odmianę w tle wszystkich ważniejszych czerwonych róż.” Family of Roses str 138.
fotografie – przez uprzejmość – Pani Urszula Trętowska – Montisfont Abbeypodobnie jak wcześniejsza nieco Red Duchess, Fashion, Frensham,Heart’s Desiree - mieszaniec herbatni z 1942 roku Howarda, Independece Słynna floribunda z 1951 roku wyhodowana przez Kordesa, Josephine Bruce Frasera z roku 1950,Vogue – floribunda Boernera z roku 1951 , San Fernando – mieszaniec herbatni Morrisa z roku 1948 Show Girl, World’s Fair – floribunda Kordesa z roku 1939.
fotografie obok Marian Sołtys rosarium w Bratysławie2012.Ogółem na rok 1990 Werner Gottschalk doliczył sie 124 potomków. Do tego czasu była używana 34 razy jako roślina mateczna i 37 razy jako roślina ojcowska. Jednakże gwiazda jej już przygasła. Okres chwały to były lata czerdzieste ub. wieku.
Krzew o bujnym wzroście , dorasta do 1,2m wysokości. Listowie ciemnozielone, skórzaste.Roślina bardzo żywotna , ale podatna mączniaka, co odziedziczyła wraz ze słabą szypułką po rodzicach. Jeżeli chodzi o mrozoodporność to HMF sugeruje, że 4 strefa usda. doprawdy nie wiem skąd u pełnokrwistego mieszańca herbatniego taka mrozoodporność. Postawmy więc przy tej informacji duży znak zapytania, tym bardziej , że sport o niej opisywany jest z mrozoodpornością w 6 strefie usda. A może ktoś ma Crimson Glory w swojej kolekcji i powie jak to jest naprawdę?
Pochodzenie: Cathrine Kordes x W.E.Chaplin. Jest również klimber wyselekcjonowany przez firmę Jackson & Perkins w roku 1946. Kolor i kształt kwiatów identyczne, wzrost do 3,m wysokości. Wydała dwa sporty: Climbing Crimson Glory i bardzo mało znany Queen’s Visit – znaleziony w Australii w roku 1954.
Wilhelm Kordes, marzył by z użyciem tej róży wyhodować ciemno czerwonego mieszańca herbatniego.W tym celu wykonał kila krzyżówek na przykład z General Jacqueminot , ale żadna z siewek nie była czerwona. Po wielu próbach i bezowocnym błądzeniu , Kordes stwierdził, że nie będzie możliwe uzyskanie czerwonej róży bezpośrednio od “Mme”. Caroline Testout “, więc skupił się na innych swoich siewkach . Jednakże koniec końców laury zgarnął David Austin, który użył jej z powodzeniem w swoim programie hodowlanym uzyskując w prawdzie różową Wife of Bath, ale ta z kolei walnie przyczyniła się do do sukcesu różowej linii róż Austina, będąc rośliną rodzicielską nie mniej jak tuzina Austinowskich piękności. Nie ma więc wątpliwości , że pośrednio i Madamme Caroline ma swój niewątpliwy wkład w rozwój tej linii hodowlanej. Ale wracając jeszcze raz do Kordesa: nie zrezygnował on całkowicie ze swego pierwotnego zamysłu wyhodowania róży czerwonej z użyciem Madame Caroline Testoud. mianowicie zwrócił uwagę na innego różowego mieszańca herbatniego – Superb. Rodzicami tej róży była właśnie Madame Caroline Testoud z Willowmere. Otóż krzyżując ową Superb z Sensation otrzymał wspaniała, wymarzoną i jak najbardziej czerwoną Cathrine Kordes. Jednakże Kordes dążył do jeszcze bardziej czerwonej i bardziej aromatycznej róży. Skrzyżował więc “Cathrine Kordes” z “W.E. Chaplin “. Jedną z otrzymanych tak siewek, okazała się “Crimson Glory” – bardzo ciemnoczerwona, bardzo aromatyczna i bardzo popularna na całym świecie.
Warto zwrócić na nią uwagę, gdyż kwitnie późno a jej kwitnienie rozciąga się od lata do jesieni.
Peter Beales w swojej Passion for Roses na str. 117 tak pisze:” Róża ta niesie dla mnie miłe wspomnienia, jak w roku 1954 brałem u dział w Chelsea Flower Show w roku 1954 i szykowałem pierwszy swój wazon z kwiatami złożony właśnie Crimson Glory.”
Fotografie 1 i 2, dzięki uprzejmości Patsy Cunningham. fotografia n3 wykonana przez Tomka Ciesielskiego w Kew Garden, n4 i 5 Marian i Elżbieta Sołtys Sangerhausen 2009.
-
Joseph F.Lamb
Róże Buck’a. Odmiana wyhodowana przez dr. Griffitha Buck’a w roku 1988. Kwiaty ciemnoczerwone, mają płatki z jaśniejszymi rewersami ciemniejącymi z wiekiem. Kwiaty półpełne, złożone z około 15 płatków o owocowym zapachu.Krzewy skromnych rozmiarów, dorastają do 50-70cm , za to o doskonałej odporności na wszelkie choroby grzybowe. Mrozoodporność 4 strefa usda.
Pochodzenie: Praire Star x /Dornroschen x Peace/ x /Music Maker x Topsi/. Na fotografii obok, pochodzącej z Wikipedii, J.F.Lamb /1887 – 1960/, to znany pianista i kompozytor ragttime obok Scott Joplin i James Scott.Photos nr 1 i 2 courtesy of Mary Buck and the Iowa State University Research Foundation, Inc. Foto nr 3 ze strony Elkoroses.
-
Braveheart
Róża krzewiasta.Wyhodowana przez Johna Clementsa w roku 1998. Kwiaty w pięknej ciemnoczerwonej królewskiej czerwieni o aksamitnej teksturze płatków. Kwiaty dobrze wypełnione – około 35 płatków- o średnicy 10cm. Lekko pachnie.Krzew dorasta do 1,2m wysokości, liście soczyście zielone, mrozoodporność strefa 5 usda.
Pochodzenie: Tamango x Dark Lady. Fotografia za zgodą Patsy Cunningham.
-
Heart’s Desire
Mieszaniec herbatni
Hodowca – wyhodowany przez F.H.Howarda w roku 1942.
Kwiaty – w kolorze ciemno czerwonym, średnicy ponad 10 cm, zbudowane z 30 płatków. Odmiana ta, wyróżnia się wyjątkowej urody pąkami.
Zapach – mocno pachnące.
Pochodzenie: Siewka x Crimson Glory.
Fotografia : The Dow Garden Bugwood .org
-
Scharlachglut
Róża galijska. Współczesny mieszaniec róży galijskiej wyhodowany przez Wilhelma Kordesa w roku 1952.Inne nazwy spotykane w obrocie handlowym to Scarlet Fire i Scarlet Glow. Ta duża roślina , wyrastająca do 2 m wysokości nie przypomina róży galijskiej, jej liście wyglądają tak jak ulistnienie róż współczesnych. Cechą dodatkowo ją wyróżniającą są zabarwione na czerwono pędy.Peter Beales wątpi nawet czy nie za mało tam genów galijskich by uznać ja za mieszańca róż galijskich. A wie co mówi gdyż używał tej odmiany w swoich eksperymentach hodowlanych podczas których, niejako przy okazji uzyskał pięknego mieszańca róż galijskich odmianę James Mason.
Kwiaty duże, powyżej 12cm w płonącym szkarłacie, zbudowane z 5-8 płatków o aksamitnej teksturze, okalających złotożółte pylniki. Kwitnie wiechami. Ma delikatny , przyjemny zapach. Przy wszelkich swych zaletach, ma jedną poważną wadę, kwitnie tylko jeden raz w sezonie.
Pędy uzbrojone w rzadko rozmieszczone , hakowate kolce, dorastają do 2m wysokości. Mrozoodporność : wg HMF 6 strefa usda, ale wydaje się być znacznie bardziej wytrzymała. W książce 110 Róż Jerzy, Żyła Czekalski, na stronie 221 czytamy:
fotografie w rosarium Pani Małgorzaty Kralki 2013 .“Podczas surowej zimy 1986/87 nie przemarzła, jako jedna z pięciu całkowicie wytrzymałych odmian w kolekcji róż Katedry Roślin Ozdobnych AR Poznań.” Najwyraźniej obecność genów róż galijskich po Aliko, która przecież pochodzi z Rosji, okazała się tu najważniejsza . Tolerancyjna dla uprawy w cieniu.
fotografie – Marian Sołtys , ogród różany Florencja 2014Wiąże bardzo duże dekoracyjne owoce, które są doskonałą pożywką dla ptaków. Jak wiemy nie każda róża wiąże owoce które dla ptactwa są atrakcyjne. Za przykład niech tu posłuży Flamentanz, wiążąca duże ilości owoców, które jednakowoż zupełnie nie wzbudzają zainteresowania wygłodniałego przecież zimą ptactwa.
Fotografie Regent’s _Park – Queens Mary Garden 2016 .Doskonale sprawdza się zarówno w żywopłocie jak i jako krzew wolnostojący. Ponieważ jest tolerancyjna dla uprawy w cieniu, doskonale będzie współpracować z mniejszymi drzewami.Jako że charakteryzuje się wczesną porą kwitnienia, można spróbować skomponować ją z jakimś biało kwitnącym drzewem/ jabłoń, wiśnia/.Bujność krzewu może sprawiać wrażenie pewnego nieporządku. Dlatego wymaga rozsądnego przycinania by krzew utrzymać w odpowiednich proporcjach. Jack Harkness nawet zastanawia się czy tak duża ilość miejsca jaką ona potrzebuje jest rekompensowana wystarczająco pięknem jej kwiatów.
Pochodzenie: Poinsetia x Alika. Fotografie:nr1i2 Marian Sołtys Sangerhausen 2009.oraz Magda Jarszak nr3i4.
-
Paul’s Scarlet Climber
Mieszaniec rosa wichuraiana, róża pnąca.
Hodowca – Wyhodowana przez Williama Paula w roku 1916. Niebawem więc stuknie jej sto lat a jeszcze można bez większego problemu znaleźć ją w obrocie handlowym. Świadczyć to może tylko o jednym. To jest świetna róża. Przed wiekiem wzbudzała powszechny zachwyt, Otrzymała złoty medal na wystawie w Bagatelle w roku 1918, jak też od RSNS.
Kwiaty półpełne, o średnicy 7-8 cm w kolorze szkarłatnym, leciutko pachnące. Kwitnie długo , ale późno rozpoczyna kwitnienie bo w drugiej połowie czerwca i to jest w jeden wielki kwietny show trwający ponad 4 tygodnie, pod kwiatami liście wprost znikają. Kwitnienie powtarza na nowych przyrostach , ale nie jest ono już tak obfite. Godna polecenia odmiana.
Krzew – Jest to klimber , który rośnie bardzo bujnie, można przeczytać że w łagodniejszych klimatach osiąga do 6 m wysokości.Kupiłem go supermarkecie, czego z zasady nie robię i innym też odradzam. Tym razem zdecydowałem się na ten krok ponieważ nie widziałem go w ofercie handlowej żadnej szkółki. Gdy rozpakowałem zakup okazało się , że opakowanie zawiera dwie cherlawe sadzonki, których żadna ze szkółek nie odważyłaby się wcisnąć klientowi. Jednakże wigor tej odmiany jest tak wielki, że po roku aklimatyzacji zaczęła się pięknie rozrastać i dziś nikt by się nie poznał iż sadzonka była z poza wyboru.
Liście – raczej duże jasnozielone, półmatowe. Ma bardzo dobrą odporność na czarną plamistość. W naszych warunkach dorasta do 4 m. wysokości. “Jest to jedna z najodporniejszych i najbardziej rozpowszechnionych odmian róż. Często spotykamy ją w parkach.Szczególnie efektownie wygląda na rusztowaniach umieszczonych na ciemnym tle. Również jako parkowa, posadzona pojedynczo lub w małych grupach, przedstawia piękny widok dzięki nieco zwisającym pędom. Zaszczepiona na dwumetrowej, podkładce, tworzy okazałe drzewko o parasolowatej koronie, które w okresie kwitnienia budzi szczególny podziw.” Mały Atlas Róż Ludwik Vecera str.178. rycina również pochodzi z tej książki.
Mrozoodporność: 5 strefa usda.Nie jest wybredna co do gleby, może być również uprawiana w półcieniu. Pędy są prawie całkowicie pozbawione cierni. HMF ostrzega, że w obrocie handlowym mogą znajdować się inne róże kryjące się pod tą nazwą.
Pochodzenie:Paul’s Carmine Pillar x Reve d’Or .
I jeszcze uwagi Pana Jacka Kondratowicza.- “Egzemplarz który posiadam , do młodych krzewów nie należy. Jako ukorzeniony pęd, został posadzony w 1946 roku a pochodził z ogrodu mojego pradziadka z krzewu, który był jeszcze starszy. Został tam posadzony około 1920 roku. Róża ta, ma nadzwyczajna żywotność. Przemarzła do cna dwukrotnie, pierwszy raz podobno w latach pięćdziesiątych i niedawno, bo zimą 11/12. Odbudowanie pędów szkieletowych zajęło jej pełen rok i wtedy w ogóle nie kwitła. Ale w normalnych warunkach jest bardzo okazała i potrzebuje silnej ręki do okiełznania. W tej chwili jej rozmiary wynoszą ok. 4×3 m. Morze szkarłatnych kwiatów naprawdę robi wrażenie. Po miesiącu kwitnienia, pojedyncze kwiaty pojawiają się jeszcze w sierpniu. Nie wymaga obfitego nawożenia, aczkolwiek będzie wdzięczna za naturalny nawóz zakopany późną jesienią. Jeżeli rośnie w solidnej,gliniastej glebie, jest wtedy niewrażliwa na długotrwałą nawet suszę. Zapewne przez skórzaste lekko błyszczące liście,które ograniczają odparowywanie wody. Nie choruje i nie jest zabezpieczana na zimę, zwłaszcza ze byłoby to bardzo trudne przy jej wielkości. Jej zmorą są skoczki i mszyce, zwłaszcza te pierwsze potrafią zeszpecić liście.”
Jest wiosna 2015 – zimy praktycznie nie było. w związku z tym pędy mojego egzemplarza przyciąłem minimalnie. I to był błąd. Pąków kwiatowych założyło się na nich jak na lekarstwo a ponadto na pierwszych liściach, już około 20 maja widać było znaki porażenia czarną plamistością. Również Alchymist źle zareagował na brak zimy i jego kwitnienie w tym roku zapowiada się bardzo skromnie. Tak Paul’s Scarlet Climber jak i Alchymist to to wprawdzie dalekie – ale jednak – kuzynki róży wichury a ta jak wiemy potrzebuje dla dobrego rozwoju zimowego przechłodzenia.
-
Naheglut
Fotografia Ogród Botaniczny PowsinRóża pnąca, climber.
Hodowla Pernile i Moges Olesen z roku 1997, introdukcja Poulsen. Częściej nazywana jest jeszcze That’s Jazz lub rzadziej poprostu Jazz . Nie wiem co róże mają wspólnego z jazzem, w każdym razie bardzo chętnie to słowo jest używane w nazewnictwie w przeróżnych kontekstach i k0notacjach, zabawne.
Fotografie – przez uprzejmość Pani Małgorzata Kralka i Kamila Szlązkiewicz w Europa Rosarium Sangerhausen 2013.
Kwiaty ma ciemnoczerwone o mocnym zapachu i równie mocno zbudowane z 25-40 płatków, średnica kwiatu 10 cm. W sezonie kwitnienie jest obfite , lecz poza sezonem znacznie mniej hojne.
Zapach – intensywny, korzenny.
Krzew o dużym wigorze, osiągający rozmiary w granicach 2-4m wysokości.Mrozoodporność nienadzwyczajna. Jak podaje HMF – 6 strefa usda.
Liście – ciemno zielone, skórzaste, bardzo atrakcyjne.
Pochodzenie: siewka własna hodowcy x Norita.
-
First Red
Mieszaniec herbatni.
Hodowca – hodowla Paul Pekmez, Francja, z roku 1988. O Paulu Pekmez , póki co, nic nie wiem. Przeczytałem tylko fragment wspomnień Samuela Darragh McGredy IV zawarty w jego książce Family of Roses. Sądzę, że nic lepszego nikt o Pekmezie nie napisze:
“We Francji jest wielu mniejszych hodowców róży, którzy mają mocno ograniczony dostęp do światowego rynku. Moje róże są sprzedawane we Francji przez Paul Pekmez ze Strasbouug, który prowadzi N.I.R.P (Nouveautes Internationales de Roses et de Plantes) i jest największym konkurentem Meilland; reprezentuje również De Ruiter, Kordes, Tantau i kilku Amerykanów.
Paul jest najlepiej ubranym członkiem naszej społeczności i wygląda bardziej jakby należał do świata finansjery niż do nieco brudnego świata róż. Stał się dość mocny we Francji i sprawia, że zarabia większe pieniądze dla swoich hodowców, niż mogli by zarobić bez niego . Myślę , że dręczy go moje dość lekceważące podejście do biznesu różanego. To dla Pawła, że nazwałem różę Kronenbourg – nazwą browaru Kronenbourg, który znajduje się obok jego szkółek. Prezentowałem te różę z okazji 300 lecia browaru. Po pięciogodzinnym obiedzie, wśród dostojników z całego świata. Nie zdawałem sobie sprawy z tego jak dobrze idą różę z Choucroute, Gewurztraminer, foie gras i piwem Kronenbourg….” strona 74.
Kwiaty o średnicy 9cm, ciemnoczerwone o mocnym zapachu i pięknej, klasycznej budowie. Róża wystawowa, ale bardzo wszechstronna pod względem zastosowań. Doskonała na kwiat cięty, kwiaty otwierają się wolno i są bardzo trwałe. W niższych temperaturach kwiaty otwierają się opornie. Od wielu lat cieszy się ogromną popularnością w kwiaciarniach, pozostawiając pod względem wielkości sprzedaży daleko w tyle inne rywalki, kwiaciarze żartują iż to taka “Walentynkowa róża”.Krzew średniej wielkości, okryty ciemnozielonymi lekko błyszczącymi liśćmi .
Pochodzenie? Fotografia Rafał Wolski
-
Hocus Pocus
fotografia – Barbara Stelmaszyk rosarium Forst 2014.
Floribunda, wyselekcjonowana przez W. Kordes & Sons w roku 2000.Kwiat w ciemnoczerwonym kolorze w żółtokremowe cętki. Nie jest to forma stabilna i ma tendencję do powrotu do rośliny wyjściowej w skrajnym wypadku moze być tak, że kupujący nigdy nie zobaczy owych kremowożółtych /stripes/ cętek. Dlatego od razu radzę zapoznać się z opisem Black Beauty. Ciekawostka, roślina raczej do uprawy profesjonalnej pod osłonami, gdzie potrafi dać nawet powyżej 300 kwiatów z 1m2. powierzchni szklarniowej. Doskonała na kwiat cięty, firma Kordes rekomenduje ją jako różę która potrafi w wazonie w dobrej kondycji przeżyć ponad dwa tygodnie!
Fotografie: Pani Agnieszka Puchowska.Krzew niewielkich rozmiarów o pędach długości około 50cm. Mrozoodporność wg. HMF.6 strefa usda.
Pochodzenie: Sport od* Black Beauty*.Polując na tą odmianę bądźmy ostrożni gdyż spotkać możemy jeszcze czerwoną grandiflorę Armstronga z roku 1975 , oraz pomarańczową różę miniaturową /również Kordesa/ również cętkowaną. Z kolei Hocus Pocus wydał w 2002 roku, inny sport -Abracadabra, również wyselekcjonowany przez firmę Kordes. A więc to było tak. Była sobie żółta róża Frisco, która wydała sport Black Beauty , a z kolei ta wydała Abracadabra, jako też i Hocus Pocus.
Łatwość selekcji owych mutacji bierze się mianowicie z produkcji na masową skalę. Po osłonami uprawia się dziesiątki tysięcy egzemplarzy z zachowaniem jedności miejsca i czasu. Ułatwia to tego rodzaju odkrycia, ale nie upadajmy na duchu może i nam -hokus pokus abrakadabra- też uda się wyśledzić kolejną ich mutację.