Chromolitografia z Gallica Biblioteque Numerique – Journal des Roses

Chromolitografia z Rosen Zeitung .

Róża herbatnia.

Synonim – Saffrona.

Hodowca – Wyhodował ją w roku 1839 Beauregard.

Kwiat – Jak się patrzy na jej pół rozwinięty kwiat, to dostrzeżemy kremowo białe płatki zewnętrzne przechodzące poprzez delikatnie żółte do morelowego w centrum kwiatu. Jak pisze Peter Harkness: “eleganckie piękno jasno morelowych kwiatów i dziś chwyta za serce. nie dziwi więc, że róża ta była sensacją w pierwszych latach swego istnienia. Wniosła do ogrodów Europy zapach i kształt róż herbatnich”. Pąki jej są bardzo wytworne, wysmukłe i eleganckie i takimi pozostają przez jakiś czas by nagle się rozwinąć do kwiatu o średnicy około 9cm i rozsypać się.

Kwiat jest bowiem luźnej budowy, składa się bowiem z około 20 – 25 jedwabiście połyskujących płatków a raczą nas mocnym herbatnim zapachem. Kwiat Safrano stał się kamieniem milowym na drodze rozwoju kształtu kwiatów róż do form jakie dziś najczęściej są spotykane i uważane niejako za modelowe. Kwiaty centifolii czy starych róż galijskich miały kwiaty spłaszczone w kształcie. Ich centralna część była niska. U mieszańców herbatnich długie płatki nadawały wysmukły kształt pąkom, z których później rozwijał się kwiat o wyraźnie wyższej wyniesionej centralnej części kwiatu. Zaczął kształtować się nowy model estetyczny, powstaje odmienny od dotychczasowego wzorzec piękna kwiatu róży.

Ciekawe świadectwo daje  Francois Joyaux w swojej książce La Rose un passion francaise. ‘Pod koniec XIX wieku , korzystając z tego, że pojawił się sprawny transport kolejowy , na Lazurowym Wybrzeżu zaczyna rozwijać się produkcja róż na kwiat cięty. Ponieważ hodowcy na początku nie mają odmian specjalnie do tego celu przystosowanych, przywracają do łask róże , które zostały w pewnym sensie zapomniane jak Niphetos, Safrano  czy Madame Falcot . – str. 171.

Z kolei Adrew Hornung w Le rose Italiene tak pisze: “Róże zaczęły być importowane z sąsiedniej Francji do celów komercyjnych upraw po 1872 roku, kiedy firma Henry Notari  Ventimiglia zaczęła sadzić Safrano na tarasach Sanremo. Wkrótce potem spontanicznie zaczęła się ona pojawiać w każdej praktycznie willi Sanremo.” – str. 78 chociaż jak pisze dalej znacznie lepiej sprawuje się w uprawie pod osłonami szczególnie pięknie prezentując się w pąku.

Jak donosi za Revue Horticuler, dwutygodnik Ogrodnik Polski  nr 10 z 1885 roku – Pączki róż Safrano hodowanych przez pewnego ogrodnika na dwóch hektarach w Hyeres (Połud. Francya), w pierwszym tygodniu stycznia r. b. sprzedane,dały 5000 fr. dochodu. W ciągu jednego dnia sprzedał tych pączków za 1500 franków.

Zapach – mocny.

Fotografie – przez uprzejmość Pani Urszula Trętowska – Montisfont Abbey

 fotografie – Marian Sołtys Roseto Botanico 2014. Żałuję, że wówczas na krzewie był tylko jeden kwiat.

Krzew o o bardzo zróżnicowanej sile wzrostu od półtora do 2,5m wysokości o zabarwionych na czerwono pędach. Liście w młodości czerwono purpurowe, potem jasno zielone do oliwkowo zielonych, całkowicie odporne na choroby grzybowe. Roślina wrażliwa na niekorzystne warunki klimatyczne i w naszych warunkach nie może być inaczej uprawiana jak pod szkłem.

Pochodzenie: Różnie jest definiowane ale ogólnie przyjmuje się , że to krzyżówka Park’s Yellow Tea-scented China x Madame Desprez . Z ciekawszych róż jakie powstały z kolei z udziałem Safrano wymieniłbym: Sissi Ketten, Victor Verdier, Agnes, Captain Christy.

Jeszcze parę słów o hodowcy. Mons. de Beauregard to oficer rezerwy, kawalerzysta, podobnie jak Verdier odznaczony zapewne na polach bitew w czasie rozlicznych wojen Napoleońskich a więc Kawaler legii Honorowej. Nadto wszystko hodowca amator , dożywający swych dni w rodzinnym Angers. Ot i tu nagle taka sława.

Myślę, że warto jeszcze zapoznać się z opisem tej róży, jaki zawarł Jack Harknes w swojej książce z roku 1978 – Róże. ” Z pojawieniem się  Safrano w roku 1839, herbatnie pokazały, że mogą wprowadzić do róż nowe kolory i nowy rodzaj kwiatów i nadana jej nazwa dobrze odzwierciedlała jej kolor. Ma również czerwone cienie na zewnętrznych płatkach. Dziś znany widok, ale tak fascynujący w tamtych czasach, że był sprzedawany w pąkach , jako kwiat cięty ze względu na atrakcyjność tej cechy przez wiele lat. Wielu hodowców w południowej Francji uczyniła  szczęśliwymi, nakarmiła ich,ubrała i wysłała dzieci do szkoły i wskazała drogę do kontynuacji  tej branży w regionie. Tysiące wyekwipowanych mężczyzn wyłaniało się z ich rezydencji z Safrano w butonierce.

Ze stadium pączków Safrano otwiera się blado, ze słabym środkiem złożonym z krótkich płatków, przez co miała świetną reputację do swobodnego kwitnienia. Gdyby tylko jedna róża była w ogrodzie w XIX wieku, można się było spodziewać, że to  będzie Safrano. Historia przeznaczyła jej  istotną rolę  w wyhodowaniu róż, które zastąpiły herbatnie.” Tamże strona 61.