Róża damasceńska.

“Interesująca ,prawdziwa  damasceńska róża, która rozmnożona została z róży rosnącej na grobie Edwarda Fitzgeralda w Boulge w Suffolk. Roślina ta wyrosła z nasion róży rosnącej przy grobie Omara Khayyama w Neyshabur/Nashipur/”.     Trzy najbliższe fotografie: Marian Sołtys Sangerhausen 2009.

Pisze Graham Thomas w Rose Book na stronie 40. Omar Khayyam prosił by jego grób był położony tak, aby północny wiatr mógł na min rozsiewać płatki róż. Dnia7 października 1893, członkowie Omar Khayyám Klub zasadzili różę ‘Omar Khayyám’ na grobie Edwarda Fitzgeralda przy Woodbridge Church w hrabstwie Suffolk.

Fotografie – przez uprzejmość Pani Urszula Trętowska.

Ten sam motyw zupełnie odmiennie ujmuje P.Harkness “Sądzi się , że materiał wyjściowy przybył z Persji w postaci nasion zebranych z róż okrywających grób perskiego poety, a jeden z krzewów, które z nich wyrosły, posadzono na grobie E. Fitzgeralda, tłumacza dzieła tego poety” Encyklopedia róż str. 163.  Kwiaty ma w lekko różowym kolorze,niewielkie  o średnicy 5-6cm, klasycznie zbudowane, ćwierćrozetowe z oczkiem /button eye/.Oczywiście pachną jak sama istota róż damasceńskich.

fotografie – Przez uprzejmość Pani Urszula Trętowska.

Krzew wyrasta do 1m wysokości i okryty jest małymi szarozielonymi omszałymi liśćmi. Pędy zielone uzbrojone są w ciemne kolce i ciernie. Mrozoodporność tak jak innych róż damasceńskich 4 strefa usda. Bylibyśmy nie w porządku, gdybyśmy nie dodali, że wartość tej róży ma wymiar głównie symboliczny.Jej kwiaty nie są specjalnie urodziwe, ni też regularne,  a krzew ma pokrój nieuporządkowany.

NYT w numerze z dnia 14 czerwca 1907 roku donosi z Londynu:” W czasie trwania wystawy kwiatowej w Colchester , w tym tygodniu,pokazano trochę róż Omar Khayyam zerwanych z krzewu rosnącego na grobie E. Fitzgeralda a posadzonego tam w hołdzie człowiekowi , który udostępnił światu wspaniałą poezję Omara Khayyama.”

Omar Khayyam(1048- 1122),  to wielka  postać świata arabskiego. Postać o wymiarze barokowym. Perski poeta, filozof, matematyk i nie tylko. Poza Iranem najbardziej jest znany z rubajadów spopularyzowanych przez E. Fitzgeralda. W matematyce zasłynął przez zaproponowanie geometrycznej metody rozwiązywania równań sześciennych, w astronomii przyczynił się do reformy kalendarza obowiązującego zresztą do dziś w Iranie, jak też są znane jego sugestie o heliocentrycznej budowie wszechświata.

Portret jego /zamieszczam za wikipedią/ pochodzi z mauzoleum w Neyshabur gdzie urodził się , żył i zmarł.

W roku 1956, Molly i Don Glentzer wydali książkę “Pink Ladies”. Tamże, na stronie 15 czytamy:”Pomimo mocnego zapachu damasceńskiego tej róży, ARS uważa odmianę Omar Khayyam za zwykłą ciekawostkę ze względu na nieznośny charakter tej róży. Ale może, jak powiedziałby Omar, ta postawa również przeminie. Ogrodnicy doby romantyzmu uważają, że jej luźne ćwierćrozetowe kwiaty, są tak samo swobodnie ukształtowane jak temperament hedonisty jaki był Omar, idealnie do siebie pasują: wyglądają na pijane, jakby trochę za dużo wypiły.”

Wino pij, gdyż to jest wiecznym życiem,

to jest jedynym plonem młodości twej.

wśród kwiatów z przyjaciółmi przy winie

szczęśliwy bądź chwilę, gdyż to jest życiem.

tłumaczenie ; Albert Kwiatkowski

Wielkie fale smutku dziś targają tobą,

Nie przepełniaj serca swego czczą żałobą.

Raduj się! Pij wino! Bo nawet ziarenka

Z bogactwa świata tego nie weźmiesz ze sobą.

tłum Katarzyna Kemus